Tin tứcThực hiện cao điểm “Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin” trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, chiều 9/7, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Thành phố tổ chức Lễ tiếp nhận kỷ vật chiến tranh và hồ sơ chôn cất liệt sĩ do nhóm nghiên cứu dự án, sáng kiến tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh thuộc Đại học Công nghệ Texas Tech (Hoa Kỳ) trao tặng.
Tại buổi lễ, Ban Chỉ đạo Thành phố tiếp nhận các hồ sơ, tài liệu và kỷ vật có giá trị phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, gồm: Hồ sơ của 33 kỷ vật liệt sĩ; Hồ sơ chỉ dẫn sơ đồ chôn cất 21 liệt sĩ tại Bệnh viện K76A; Hồ sơ giải mã mật danh đơn vị 962, liên quan đến hiện vật được phát hiện tại Công viên Lê Thị Riêng.
Những tài liệu này được nhóm nghiên cứu sưu tầm, tổng hợp, nghiên cứu và trao tặng nhằm hỗ trợ các cơ quan chức năng Việt Nam bổ sung nguồn dữ liệu phục vụ đối chiếu hồ sơ, xác minh nhân chứng, khảo sát thực địa và từng bước xác định vị trí chôn cất liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Luật sư Tạ Thu Phong, đại diện dự án tại Việt Nam, cho biết thêm: “Trong hồ sơ này có sơ đồ chôn cất 21 liệt sĩ, có đánh dấu số mộ và cho thấy rằng nếu chúng ta xác minh được khu nghĩa trang này tại bệnh viện K76A nằm ở khu vực nào thì hoàn toàn có thể xác định được vị trí từng chiến sĩ ở đây. Căn cứ vào sơ đồ mộ này, chúng ta tiết kiệm được rất nhiều thời gian để xác định, giám định. Bên cạnh đó, chúng tôi hoàn toàn có thể giải mã được các mật danh từ trong kho tư liệu và từ các nguồn nghiên cứu riêng của chúng tôi và chuyển cho các cơ quan của Thành phố Hồ Chí Minh.”
PGS.TS Alex Thái, đồng chủ nhiệm dự án, sáng kiến tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh thuộc Đại học Công nghệ Texas Tech cho biết, quá trình tìm kiếm người mất tích không phải là một công việc đơn giản mà trải qua bốn giai đoạn chính. Giai đoạn thứ nhất - Nghiên cứu lịch sử: Đây là bước khởi đầu, trong đó các nhà nghiên cứu xác định những sự kiện lịch sử liên quan, địa điểm xảy ra sự việc, và thu thập thông tin từ các cộng đồng địa phương. Giai đoạn này bao gồm việc xây dựng cơ sở dữ liệu từ các nguồn thông tin cá nhân và tập thể. Giai đoạn thứ hai và thứ ba - Xác định vị trí và tìm kiếm: Khi đã xác định được những địa điểm có khả năng chứa hài cốt, các đội tìm kiếm sẽ tiến hành khai quật và thu thập dữ liệu khoa học. Giai đoạn thứ tư - Xác định danh tính: Sau khi tìm được hài cốt, công việc quan trọng là xác định danh tính của người đó thông qua các phương pháp khoa học, bao gồm phân tích DNA và so sánh với các hồ sơ lịch sử.
Nhằm góp phần hỗ trợ quá trình xác minh thông tin, làm rõ địa điểm chôn cất và phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, PGS.TS Alex Thái, cho rằng: “Trong 4 giai đoạn đó, chúng tôi có thể đáp ứng được hai giai đoạn chính ở đầu và ở cuối. Ngược lại phía Việt Nam có thể hỗ trợ chúng tôi trong giai đoạn thứ hai và thứ ba. Vì quá trình đó không đơn thuần là chỉ là lấy tư liệu từ trong kho ra mà còn phải xác nhận tư liệu đó có đúng hay không. Hôm qua, chúng tôi đi từ bốn giờ rưỡi sáng, về tới nhà lúc ba rưỡi sáng hôm sau để xác minh những thông tin này, để khi chúng tôi trao trả những kỷ vật này cho thành phố thì quý vị biết là chúng tôi đã xác minh được thông tin của các gia đình này rồi.”
Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, Trưởng Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Thành phố, đánh giá, đây là hoạt động có ý nghĩa thiết thực nhằm tăng cường hợp tác trong việc khai thác, kết nối và sử dụng các nguồn tư liệu lịch sử phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, góp phần làm vơi đi nỗi đau chiến tranh, đáp ứng nguyện vọng của thân nhân các gia đình liệt sĩ và thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc Việt Nam.
Việc tiếp nhận các hồ sơ, kỷ vật lần này không chỉ bổ sung thêm nguồn thông tin có giá trị phục vụ công tác chuyên môn mà còn mở rộng cơ hội kết nối các nguồn dữ liệu lịch sử, kết hợp thông tin từ nhân chứng, cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ và chính quyền địa phương nhằm nâng cao hiệu quả công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Đây cũng là minh chứng cho hiệu quả của sự hợp tác, chia sẻ thông tin giữa các tổ chức nghiên cứu quốc tế với các cơ quan chức năng của Việt Nam trong nỗ lực khắc phục hậu quả chiến tranh, góp phần hàn gắn những mất mát của quá khứ bằng các hành động thiết thực và đầy tính nhân văn.
Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố khẳng định: “Ban Chỉ đạo Thành phố cam kết với các tư liệu, thông tin mà nhóm nghiên cứu đã dày công tìm kiếm, nghiên cứu, sưu tầm và cung cấp sẽ được các cơ quan của thành phố, đặc biệt là Bộ Tư lệnh Thành phố là đơn vị đang trực tiếp hiện công việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ sẽ sử dụng một cách hết sức trách nhiệm, phát huy tốt nhất cho công việc rất quan trọng và đầy nhân văn này.
Chưa bao giờ chúng ta có điều kiện thuận lợi như bây giờ để chúng ta có thể triển khai thực hiện công việc đầy ý nghĩa này. Tôi mong muốn mỗi cơ quan trong Ban chỉ đạo 515 phối hợp và trao đổi một cách chặt chẽ, để những tư liệu chúng ta đã có kết hợp với những tư liệu mới được bổ sung từ nhóm nghiên cứu, cùng với thông tin mà người dân đã và đang cung cấp cho chúng ta, sẽ là hành trang, là tài liệu bổ sung một cách đầy đủ để thực hiện nhiệm vụ thiêng liêng này.”
