Dựa trên Luật Cán bộ, công chức 2025, Chính phủ đã xây dựng dự thảo sửa đổi Nghị định 170/2025/NĐ-CP nhằm tối ưu hóa quản lý công chức. Dự thảo đề xuất nhiều điểm mới đáng chú ý:
Luật cán bộ công chức 2025 - Ảnh minh họa: internet
1. Điều chỉnh đối tượng và điểm ưu tiên trong tuyển dụng công chức
So với Nghị định 170/2025/NĐ-CP, dự thảo đã thay đổi cả đối tượng áp dụng và mức điểm ưu tiên trong tuyển dụng.
Hiện tại, theo điểm c khoản 1 Điều 6 Nghị định 170/2025/NĐ-CP, các đối tượng được cộng điểm ưu tiên là người hoàn thành nghĩa vụ quân sự, công an nhân dân và thanh niên xung phong, được cộng 2,5 điểm.
Dự thảo mở rộng thêm tri thức trẻ tình nguyện tại các khu kinh tế - quốc phòng vào diện ưu tiên, đồng thời giảm điểm ưu tiên còn 1,5.
2. Mở rộng tiếp nhận công chức
Khoản 1 Điều 13 Nghị định 170/2025/NĐ-CP được dự thảo sửa đổi để làm rõ và mở rộng phạm vi tiếp nhận công chức.
Tại điểm b, "viên chức" được sử dụng thay cho "viên chức công tác tại đơn vị sự nghiệp công lập", và điểm g xác định thời hạn rõ hơn là trước ngày 01/7/2025.
Điểm h lược bỏ quy định về thời điểm làm việc, chỉ còn xác định đội viên trí thức trẻ tình nguyện đang ký hợp đồng lao động tại xã, mở rộng khả năng áp dụng.
3. Chi tiết hóa điều kiện 5 năm công tác
Dự thảo nêu rõ hơn điều kiện thời gian công tác khi tiếp nhận công chức với yêu cầu ít nhất 5 năm làm việc trong lĩnh vực phù hợp. Thời gian công tác bao gồm thời gian có đóng bảo hiểm xã hội; nếu không liên tục nhưng chưa nhận trợ cấp bảo hiểm thì được cộng dồn. Nội dung bổ sung cách tính thời gian công tác, loại trừ tập sự, giúp rõ ràng hơn so với quy định trước.
4. Sử dụng dữ liệu điện tử thay hồ sơ giấy
Điều 13 dự thảo mới quy định sử dụng dữ liệu điện tử thay thế hồ sơ giấy khi các thành phần đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt và có trong cơ sở dữ liệu quốc gia. Khi đó, người được tiếp nhận không cần chuẩn bị lại hồ sơ. Quy định này mở rộng so với việc chỉ sử dụng dữ liệu trong cơ sở dữ liệu quốc gia như trước.
5. Rõ ràng yêu cầu về vị trí việc làm và chuyên môn
Dự thảo bổ sung yêu cầu chuyên môn cho người được tiếp nhận vào làm công chức, ngoài điều kiện thời gian còn cần đáp ứng trình độ chuyên môn phù hợp với vị trí tiếp nhận, giúp thắt chặt yêu cầu trong quy định hiện hành.
6. Điều kiện điều chuyển và nâng ngạch
Điều 23 dự thảo đề xuất rõ ràng từng trường hợp thay đổi vị trí công tác. Với vị trí lãnh đạo, quản lý tuân theo quyết định thẩm quyền. Vị trí chuyên môn, nghiệp vụ cần đủ năng lực và trình độ. Tuy nhiên, khi thay đổi vị trí có ngạch cao hơn phải đáp ứng tiêu chuẩn chặt chẽ như kết quả thực hiện tốt nhiệm vụ và không bị xử lý kỷ luật.
7. Bổ nhiệm lãnh đạo yêu cầu 12 tháng giữ chức vụ liền kề
Theo đề xuất tại Điều 29, tiêu chuẩn bổ nhiệm công chức lãnh đạo, quản lý vẫn yêu cầu đáp ứng tiêu chuẩn chung và phải nằm trong quy hoạch. Tuy nhiên, quy định mới bổ sung rõ điều kiện phải có ít nhất 12 tháng giữ chức vụ liền kề hoặc tương đương, cho phép cộng dồn trong một số trường hợp.
Đồng thời, bổ sung yêu cầu cụ thể hơn về hồ sơ, kê khai tài sản và phải được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên trong 03 năm gần nhất, cùng với tiêu chí về kinh nghiệm, kết quả và sản phẩm công việc phù hợp với vị trí bổ nhiệm.
Đáng chú ý, quy định mới siết chặt điều kiện kỷ luật khi quy định rõ thời hạn không được bổ nhiệm (24, 36, 60 tháng tùy mức độ), thay vì quy định chung như trước.
So với quy định cũ, nội dung đề xuất đã cụ thể hóa điều kiện về thời gian giữ chức vụ, bổ sung tiêu chí đánh giá và kinh nghiệm, đồng thời kiểm soát chặt hơn yếu tố kỷ luật.
8. Quy định cho thôi giữ chức vụ
Dự thảo bổ sung Điều 52a quy định các trường hợp cho thôi giữ chức vụ lãnh đạo công chức khi không đáp ứng nhiệm vụ, kết quả không đạt hay hành vi gây hậu quả. Đây là quy định mới hoàn toàn so với trước đây.
9. Các trường hợp miễn nhiệm lãnh đạo
Điều 53 dự thảo quy định cụ thể trường hợp miễn nhiệm lãnh đạo như bị kỷ luật, hiệu quả công việc kém hoặc do vi phạm gây dư luận. Quy định mới mở rộng cho phép lãnh đạo tự nguyện từ chức.
10. Quy định cho thôi việc công chức
Điều 56a dự thảo quy định rõ các trường hợp cho thôi việc, bao gồm nguyện vọng cá nhân hoặc không hoàn thành nhiệm vụ, việc làm không phù hợp, hay tình trạng sức khỏe kéo dài. Trước đây việc cho thôi việc chưa chi tiết như vậy.
11. Chế độ trợ cấp cho công chức thôi việc
Theo đề xuất mới tại Điều 58, chế độ đối với công chức thôi việc được điều chỉnh theo hướng thay đổi cách tính trợ cấp. Cụ thể, công chức làm việc từ đủ 12 tháng trở lên sẽ được hưởng mỗi năm công tác bằng 1/2 tháng lương hiện hưởng, thay vì mức cố định như trước, đồng thời vẫn được bảo lưu hoặc hưởng bảo hiểm xã hội theo quy định.
Đáng chú ý, quy định mới bổ sung chính sách riêng đối với công chức gần tuổi nghỉ hưu: nếu còn từ trên 2 đến 5 năm thì mỗi năm được trợ cấp 3 tháng lương; nếu còn dưới 2 năm thì được hưởng 6 tháng lương và giảm trừ theo thời gian còn lại.
Ngoài ra, quy định mới giữ nguyên cách xác định tiền lương làm căn cứ tính trợ cấp và bổ sung rõ trường hợp làm việc từ 6 đến dưới 12 tháng được hưởng 1 tháng lương. Đồng thời, tiếp tục loại trừ các trường hợp đã có thông báo nghỉ hưu, tinh giản biên chế hoặc buộc thôi việc.
So với quy định cũ, điểm thay đổi lớn nhất là bỏ mức trợ cấp cố định 3 tháng lương và 1,5 tháng/năm công tác, thay bằng cách tính theo 1/2 tháng lương/năm, đồng thời bổ sung chính sách hỗ trợ riêng cho nhóm công chức gần tuổi nghỉ hưu.
Dự thảo hướng đến tinh giản thủ tục, minh bạch tiêu chí, đồng thời nâng cao trách nhiệm và chất lượng đội ngũ công chức.
