Tin tứcDù không phải bác sĩ sản khoa và lần gần nhất trực tiếp đỡ sinh đã cách đây khoảng 12 năm, BS Hồ Khánh Thành, Bệnh viện Chợ Rẫy, cùng các nhân viên y tế trên chuyến bay từ Đan Mạch về Việt Nam đã khẩn trương hỗ trợ một sản phụ sinh non, giúp em bé nặng 1,3kg chào đời an toàn.
Khoảng 1 giờ sáng 6/9, khi chuyến bay từ Đan Mạch về Việt Nam còn hơn 3 giờ mới hạ cánh, tiếp viên bất ngờ phát thông báo tìm nhân viên y tế hỗ trợ một hành khách mang thai có dấu hiệu chuyển dạ.
Nghe thông báo, BS Hồ Khánh Thành, Phòng Kế hoạch tổng hợp, Bệnh viện Chợ Rẫy, lập tức đến kiểm tra. Sản phụ là người Việt Nam, khoảng 24–25 tuổi, mang thai lần đầu và thai kỳ được khoảng 30 tuần.
Ban đầu, bác sĩ cho rằng sản phụ có thể quá lo lắng nên xuất hiện biểu hiện giống một cơn hoảng sợ. Tuy nhiên, qua kiểm tra, ông nhận thấy bụng sản phụ gò mạnh, nước ối đã chảy và đầu em bé bắt đầu xuất hiện.
Xác định sản phụ thực sự chuyển dạ, bác sĩ quyết định phải đỡ sinh ngay, không thể chờ máy bay hạ cánh. Theo ông, với một em bé sinh non, nếu quá trình sinh kéo dài, nguy cơ ảnh hưởng đến hô hấp của trẻ có thể tăng lên.
Bình tĩnh xử trí ca sinh giữa không trung
BS Hồ Khánh Thành cho biết ông cũng cảm thấy áp lực khi đối diện tình huống đặc biệt này. Lần gần nhất ông trực tiếp đỡ sinh tại Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Chợ Rẫy đã cách đây khoảng 12 năm.
Tuy nhiên, kinh nghiệm hồi sức cấp cứu giúp bác sĩ nhanh chóng tập trung vào việc hỗ trợ sản phụ sinh an toàn, đồng thời chuẩn bị các phương án xử trí nếu mẹ hoặc bé gặp biến chứng.
Cùng tham gia hỗ trợ còn có một bác sĩ, một điều dưỡng người nước ngoài, một bác sĩ chuyên khoa tim mạch và một bác sĩ nhi người Việt Nam. Dù không ai là bác sĩ sản khoa, các nhân viên y tế đã phối hợp, hỗ trợ lẫn nhau trong phạm vi chuyên môn. Tổ bay cũng bố trí khu vực khoang thương gia để sản phụ nằm và tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình đỡ sinh.
Người mẹ giữ được bình tĩnh, thực hiện tốt hướng dẫn nín thở và rặn theo nhịp của bác sĩ. Chỉ khoảng 6–7 phút sau khi bắt đầu đỡ sinh, em bé nặng khoảng 1,3kg chào đời, khóc và tự thở được.
Tận dụng dây khẩu trang để xử lý dây rốn
Do ca sinh diễn ra trên máy bay, nhóm y tế không có đầy đủ thuốc men và trang thiết bị như tại bệnh viện. Các bác sĩ phải đánh giá nhanh tình trạng của mẹ và bé, đồng thời tận dụng những vật dụng sẵn có để xử trí.
Sau khi em bé chào đời, ưu tiên hàng đầu là giữ ấm và theo dõi hô hấp. Nhóm y tế cắt áo của người mẹ, đặt em bé da kề da trên ngực mẹ để vừa duy trì thân nhiệt, vừa tạo sự tiếp xúc giữa hai mẹ con.
Không có dây chuyên dụng để thắt dây rốn, các bác sĩ sử dụng dây đeo của một chiếc khẩu trang còn trong gói vô trùng để thay thế, sau đó tiến hành cắt dây rốn. Nhóm y tế tiếp tục thiết lập đường truyền, truyền dịch và theo dõi sức khỏe sản phụ. Huyết áp của người mẹ lúc này ở mức khoảng 110/70mmHg.
Theo BS Hồ Khánh Thành, sự bình tĩnh và hợp tác của sản phụ là một trong những yếu tố quan trọng giúp ca sinh diễn ra thuận lợi.
Đề nghị hạ cánh sớm để cứu trẻ sinh non
Sau khi mẹ và bé tạm ổn định, BS Hồ Khánh Thành cùng những người có chuyên môn tiếp tục đánh giá nguy cơ và trao đổi với tổ bay về phương án hạ cánh.
Khi đó, máy bay vẫn còn hơn 2 giờ mới về đến Việt Nam. Bác sĩ cho rằng việc tiếp tục hành trình có thể tiềm ẩn rủi ro đối với em bé sinh non, trong khi trẻ cần được đưa đến cơ sở y tế có đầy đủ phương tiện chăm sóc càng sớm càng tốt.
Tổ bay cân nhắc hai phương án, gồm hạ cánh tại Bangkok, cách khoảng 1 giờ 20 phút bay, hoặc Myanmar, cách khoảng 20 phút. Sau khi phía Myanmar đồng ý tiếp nhận chuyến bay, mọi người thống nhất lựa chọn địa điểm này để rút ngắn thời gian đưa mẹ và bé đến bệnh viện.
Sau khi máy bay hạ cánh, sản phụ và em bé được chuyển đến một cơ sở y tế tại Myanmar để tiếp tục theo dõi, chăm sóc. Các hành khách còn lại chờ trên máy bay trong thời gian tiếp nhiên liệu trước khi tiếp tục hành trình về Việt Nam.
BS Hồ Khánh Thành cho biết, đây là một kỷ niệm đặc biệt trong quá trình hành nghề. Theo bác sĩ, trách nhiệm của người thầy thuốc không chỉ giới hạn trong bệnh viện mà còn là sự có mặt, hỗ trợ kịp thời trong những tình huống bất ngờ khi người bệnh cần giúp đỡ.
May mắn lớn nhất của hành trình là em bé chào đời an toàn, người mẹ ổn định và cả hai được đưa đến cơ sở y tế để tiếp tục điều trị, phục hồi sức khỏe.