Tin tứcTrong giai đoạn ôn thi, não bộ tiêu thụ lượng lớn oxy và glucose. Hoạt động trí óc càng căng thẳng, nhiệt nội sinh sinh ra càng nhiều. Sĩ tử phải chịu gánh nặng kép từ nhiệt độ môi trường và hoạt động não bộ. Điều này gây áp lực lớn lên hệ tim mạch và hệ thần kinh trung ương.
Theo các chuyên gia, thanh thiếu niên điều tiết nhiệt kém hơn người trưởng thành nên dễ bị kiệt sức, sốc nhiệt. Nắng nóng kéo dài kèm mất ngủ, thiếu nước làm tăng nồng độ hormone căng thẳng cortisol. Từ đó, học sinh dễ cáu gắt, giảm động lực học và rơi vào trạng thái lo âu.
Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, thời tiết quá nóng làm tăng tỷ lệ rối loạn giấc ngủ. Trẻ em và thanh thiếu niên dễ mắc trầm cảm nhẹ và lo âu. Đây là lý do các em thường than phiền về việc suy giảm trí nhớ hoặc bức bối khi học.
Nhận định về giải pháp, bác sĩ Hoàng khuyên học sinh không nên cố chịu đựng mà cần tổ chức lại thời gian biểu. Khung giờ mát mẻ nên dành cho các môn học khó. Thời điểm nóng nhất trong ngày cần được ưu tiên cho việc nghỉ ngơi và phục hồi sức khỏe.
Việc học liên tục 2-3 giờ khiến não quá tải và thân nhiệt tăng cao. Học sinh nên tập trung 40-45 phút, sau đó nghỉ ngơi 10-15 phút. Trong giờ giải lao, các em có thể vươn vai, xoay khớp và hít thở sâu để giảm căng thẳng.
Đáng chú ý, giấc ngủ sâu giúp não bộ xử lý thông tin và đào thải chất chuyển hóa gây mệt mỏi. Học sinh cần ngủ đủ 7-8 giờ mỗi đêm, tốt nhất là ngủ lúc 22 giờ đến 22 giờ 30 phút. Các em nên thức dậy vào 5 giờ sáng để tận dụng không khí mát mẻ.
Sĩ tử cần hạn chế thức khuya qua 23 giờ để tránh trạng thái uể oải vào hôm sau. Việc lạm dụng cà phê hay nước tăng lực chỉ là giải pháp tạm thời và gây hại tim mạch. Một giấc ngủ trưa từ 20-30 phút sẽ giúp não bộ tỉnh táo hơn vào buổi chiều.
Trong mùa nóng, nhu cầu nước tăng cao nhưng uống quá nhiều nước lọc có thể gây hạ natri máu. Bác sĩ Hoàng khuyến cáo tính lượng nước theo công thức 30 ml/kg/ngày. Học sinh cần cộng thêm 0,5-1 lít nước nếu trời rất nóng và nên uống rải rác trong ngày.
Phụ huynh có thể chuẩn bị nước chanh pha muối, mật ong hoặc nước dừa để bù điện giải. Các loại nước thảo mộc như rau má, trà xanh cũng có tác dụng giải nhiệt. Dù vậy, cần hạn chế nước ngọt có ga, nước tăng lực và trà sữa để ổn định đường huyết.
Không chỉ nước uống, chế độ dinh dưỡng cần ưu tiên thực phẩm chứa Omega-3, choline, vitamin nhóm B. Bữa ăn nên có các món nhẹ, mát như canh cua, canh bầu, đậu phụ và rau luộc. Buổi tối có thể ăn cháo hạt sen, cháo đậu xanh để hỗ trợ an thần và tránh đồ ăn cay nóng.
Để làm mát phòng, nên kéo rèm che nắng và dùng quạt kết hợp chậu nước đá vào ban ngày. Buổi tối, gia đình có thể đặt quạt hướng ra ngoài cửa sổ để đẩy khí nóng và đón không khí mát. Việc tắt bớt các thiết bị điện không cần thiết cũng giúp giảm tỏa nhiệt đáng kể.
Song song với môi trường vật lý, nắng nóng và áp lực thi cử dễ khiến học sinh quá tải tâm lý. Phụ huynh cần quan sát các dấu hiệu bất thường như con ít nói, hay cáu gắt hoặc khó ngủ. Việc điều chỉnh lịch học và động viên kịp thời sẽ giúp các em giảm bớt áp lực vô hình.