Iran cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, Trung Đông kỳ vọng hạ nhiệt căng thẳng

Dự thảo thỏa thuận giữa Iran và Mỹ mở ra triển vọng giảm leo thang xung đột tại Trung Đông, với cam kết của Tehran về chương trình hạt nhân và các bước nới lỏng trừng phạt từ Washington.

Ngày 15/6, truyền thông Iran công bố các nội dung chính trong dự thảo Biên bản ghi nhớ (MoU) gồm 14 điểm dự kiến được ký kết giữa Iran và Mỹ.

Iran cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, Trung Đông kỳ vọng hạ nhiệt căng thẳng – Hình 1

Đường phố Tehran những ngày gần đây - Ảnh: The New York Times

Điểm nổi bật là Tehran tái khẳng định cam kết tuân thủ Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) và không phát triển vũ khí hạt nhân.

Theo dự thảo, Mỹ sẽ từng bước giải phóng số tài sản trị giá 24 tỷ USD của Iran đang bị đóng băng, trong đó 50% được giải tỏa ngay khi tiến trình đàm phán bắt đầu.

Washington cũng dự kiến dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt đối với hoạt động xuất khẩu dầu mỏ của Iran và chấm dứt phong tỏa hàng hải.

Đổi lại, Iran cam kết tiếp tục hợp tác trong khuôn khổ các nghĩa vụ quốc tế liên quan đến chương trình hạt nhân. Đáng chú ý, chương trình tên lửa của Iran không nằm trong nội dung đàm phán.

Thứ trưởng Ngoại giao Iran phụ trách các vấn đề pháp lý và quốc tế Kazem Gharibabadi cho biết hai nước dự kiến ký MoU hòa bình tại Thụy Sĩ vào ngày 19/6.

Ông đồng thời tuyên bố chấm dứt các hoạt động quân sự và xung đột trên nhiều mặt trận trong khu vực.

Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance khẳng định thỏa thuận sẽ bảo đảm Iran không thể sở hữu vũ khí hạt nhân, đồng thời nhấn mạnh Washington sẽ giám sát chặt chẽ việc thực hiện các cam kết của Tehran.

Thông tin về thỏa thuận nhận được phản ứng tích cực từ cộng đồng quốc tế. Liên hợp quốc, Liên minh châu Âu, Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia, Ai Cập và Trung Quốc đều đánh giá đây là bước tiến quan trọng nhằm giảm căng thẳng và thúc đẩy ổn định tại Trung Đông.

Trong khi đó, Israel cho rằng thỏa thuận hiện nay vẫn chưa đáp ứng đầy đủ các yêu cầu bảo đảm an ninh của nước này.

Bình luận