Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra sâu rộng, không gian mạng đã trở thành một bộ phận không thể tách rời của đời sống xã hội, đặc biệt đối với thanh niên, sinh viên. Nếu trước đây, nhà trường, giảng đường, sách báo, các diễn đàn trực tiếp là những không gian chủ yếu để hình thành nhận thức, bồi dưỡng lý tưởng, xây dựng nhân cách, thì hiện nay, mạng xã hội và các nền tảng số đã trở thành “không gian xã hội thứ hai”, nơi người trẻ học tập, giao tiếp, tiếp nhận thông tin, thể hiện quan điểm và tham gia vào các vấn đề xã hội. Sự phát triển mạnh mẽ của Internet, mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo mang lại những cơ hội rất lớn cho công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị tư tưởng, lan tỏa giá trị tích cực, đồng thời cũng đặt ra những thách thức mới trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, thông tin giả, thông tin xấu độc. Trong bối cảnh đó, việc ứng dụng và phát huy vai trò của các nền tảng số, mạng xã hội không chỉ là yêu cầu về phương thức truyền thông, mà còn là nhiệm vụ chính trị quan trọng, đòi hỏi sự chủ động và sáng tạo.
Hiện nay, không gian mạng không còn là mặt trận bổ trợ; mà đã trở thành chiến trường chính để các thế lực thù địch, phản động gia tăng các hoạt động chống phá, hòng triệt tiêu nền tảng tư tưởng của Đảng. Do vậy, thanh niên ngày nay tiếp cận nhiều với công nghệ, đã nhanh nhạy ứng dụng công nghệ để chọn lọc thông tin, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng. Để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn hiện nay là trách nhiệm của mỗi cá nhân.
Sinh viên Võ Ngọc San San - Đại học Khoa học - Xã hội và Nhân văn TPHCM nêu ý kiến: khi đối mặt những vấn đề tiêu cực trên không gian mạng, điều chúng ta cần làm là lên tiếng. Vì không lên tiếng, không chỉ ra, không chống trả lại thì những điều ấy mãi mãi sẽ diễn ra. Với những sinh viên truyền thông thì việc hiểu sức mạnh truyền thông, dư luận trên mạng xã hội là điều cần thiết. Mình biết vấn đề đó sai, có ảnh hưởng tiêu cực thì mình không thể nào im lặng, vì im lặng không giúp ích được cho xã hội.
Không để phủ định, mạng xã hội là nơi lan truyền thông tin nhanh chóng và sự cộng hưởng lớn từ cộng đồng. Do vậy, tinh thần trách nhiệm của mỗi người, nhất là thế hệ trẻ khi tiếp cận thông tin là điều cần thiết.
Sinh viên Phan Minh Thủy Trâm - Ủy viên Ban Thư ký Hội Sinh viên Đại học Kinh tế TPHCM cho biết, khi đảm nhận vai trò cán bộ Đoàn - Hội phụ trách mảng văn hóa, phong trào và các dự án sinh viên tại UEH, thì bản thân và tổ chức của mình phụ trách cần có những nguyên tắc, kỷ luật trước khi phát ngôn hay chia sẻ thông tin. Thủy Trâm cho rằng, mỗi người cần có thói quen kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ hay bình luận, đồng thời không vội cuốn theo các chủ đề đang tranh cãi, cần sự bình tĩnh và thận trọng trước vấn đề nào đó, mới giúp bản thân đưa ra góc nhìn thấu đáo. "Đứng trước những luồng thông tin gây tranh cãi trên không gian mạng, theo tôi sẽ có 3 điều giúp bản thân mỗi người giữ vững được lập trường quan điểm của mình. Đó là bản lĩnh rèn luyện từ môi trường Đoàn - Hội; là nền tảng kiến thức và tư duy phản biện. Với tôi, bản lĩnh của một sinh viên, thanh niên trong thời đại số không nằm ở việc lên tiếng trước mọi sự việc, mà là biết khi nào cần lên tiếng, phát ngôn dựa trên thông tin chính xác và sẵn sàng chịu trách nhiệm với lời nói của mình" - Sinh viên Phan Minh Thủy Trâm nêu rõ.
Còn với bạn Nguyễn Lê Thảo Vy - Học viện Cán bộ TPHCM thì việc tiếp cận nguồn thông tin chính thống luôn được đặt lên hàng đầu. Không dừng lại việc cập nhật kiến thức cho mình, biết cách chịn lọc thông tin từ mạng xã hội. Ngoài ra, Thảo Vy còn tuyên truyền cho các bạn qua các buổi sinh hoạt tại lớp, các diễn đàn của trường. Nguyễn Lê Thảo Vy nêu thêm, trong thời đại số, việc ngày càng nâng cao trình độ kiến thức là bắt buộc. Song song, phải chọn nguồn thông tin chính thống để học tập. Trong bối cảnh AI phát triển thì bản thân mỗi người, nhất là sinh viên, phải bồi dưỡng kiến thức để nhận thức được đâu là hình ảnh hay video xây dựng bởi AI, để mình nhận diện được đâu là những sản phẩm dàn dựng.
Nhấn mạnh đến trách nhiệm của mỗi cá nhân khi dùng mạng xã hội đó là trách nhiệm với thông tin mình tiếp nhận và phát đi; trách nhiệm với người khác; và cuối cùng là trách nhiệm với chính mình. Sinh viên Huỳnh Văn Sỹ - Ủy viên BCH Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Đại học Kinh tế TPHCM bày tỏ thêm, khi nhận được thông tin chưa rõ nguồn, nhất là những thông tin nhạy cảm, tôi sẽ không chia sẻ. Với những hình ảnh, câu chuyện, thông tin cá nhân của người khác, em cũng cho rằng mình phải tôn trọng quyền riêng tư, không tùy tiện đưa ra ngoài một cuộc trò chuyện chỉ để tạo sự chú ý.Với công nghệ, điều quan trọng là mình làm chủ công cụ, chứ không để công cụ làm chủ mình. Tại Đại học Kinh tế TPHCM có nhiều hoạt động giáo dục rèn luyện bản lĩnh khi các bạn thực hành trên mạng xã hội, giúp sinh viên định hình bản thân trước mạng xã hội.
Bí thư Đoàn Thanh niên Học viện cán bộ TPHCM Lê Bá Hưng cho biết, Học viện đã tổ chức nhiều hoạt động để các bạn sinh viên, đoàn viên nâng cao kỹ năng, nâng sức đề kháng trước thông tin xấu độc trên mạng xã hội. "Dưới sự chỉ đạo của Ban Giám đốc Học viện, xuyên suốt những năm qua, bên cạnh tổ chức các nội dung tập huấn, bồi dưỡng tuyên truyền các qui định pháp luật để các bạn ứng xử chuẩn mực trên mạng xã hội, Học viện còn tổ chức những kỹ năng, buổi sinh hoạt để làm sao các bạn sử dụng mạng xã hội khôn khéo và có văn hóa. Mỗi câu từ, mỗi nội dung bình luận hay bài đăng của chính mỗi người phải là nội dung lan tỏa tích cực cho những bạn bè của mình trên nền tảng mạng xã hội, để xứng đáng là học viên, sinh viên trường Đảng, là hình ảnh của tuổi trẻ thành phố mang tên Bác" - Bí thư Đoàn Thanh niên Học viện cán bộ TPHCM Lê Bá Hưng nêu rõ.
Để mỗi tài khoản mạng xã hội của đoàn viên, sinh viên không chỉ là nơi kết nối, mà còn là một “vị trí” trên mặt trận thông tin. Khi mỗi người có ý thức tiếp nhận và chia sẻ thông tin một cách có trách nhiệm, thì đang góp phần bảo vệ sự thật, bảo vệ nhận thức đúng đắn của cộng đồng và sự ổn định của xã hội.
PGS.TS Phạm Thị Kiên - Đại học Kinh tế TPHCM nhấn mạnh đến việc sống và làm việc theo pháp luật. "Pháp luật của chúng ta có qui định về luật an ninh mạng, luật dữ liệu cá nhân. Đảng, Nhà nước thời gian gần đây cũng đưa ra các qui định thì các bạn sinh viên phải hiểu biết về pháp luật. Sinh viên phải biết điều nào là nên, điều nào là không nên trên mạng xã hội và trong ứng xử hàng ngày. Cá nhân mỗi người cần có sức đề kháng tức khi tiếp nhận thông tin thì chúng ta phải chậm lại để nhận và kiểm chứng thông tin, xem nguồn thông tin và chúng ta có hành vi ứng xử với việc tiếp nhận thông tin đó" - PGS.TS Phạm Thị Kiên phân tích.
PGS.TS. Nguyễn Văn Y, Giám đốc Học viện Cán bộ TPHCM khẳng định tâm thế của người thầy trong kỷ nguyên số, mỗi giảng viên khi đứng lớp là một chiến sĩ tiên phong của Đảng trên mặt trận tư tưởng văn hóa, luôn tâm niệm bảo vệ Đảng, bảo vệ Nhân dân và vận mệnh của đất nước. "Giảng viên, học viên ngày nay phải có tư duy số để thay đổi phương thức bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Ở đó không chỉ dừng lại đấu tranh phản bác quan điểm sai trái thù địch, mà phải chấn chỉnh, phê phán những nhận thức lệch chuẩn, hành vi sai lệch, tạo nên không gian mạng an toàn, dữ liệu hoàn chỉnh. Đó cũng là giữ vững niềm tin của người dân trong công tác bảo vệ các quan điểm của Đảng" - PGS.TS. Nguyễn Văn Y nhấn mạnh.
Khi có sự đồng lòng chung tay của mỗi cá nhân sẽ là một “chiến sĩ”, cùng tạo nên một “bức tường thành” vững chắc trước những thông tin sai lệch, xuyên tạc trên không gian mạng.






