Sân khấu thành phố - những gam màu sáng tối

(VOH) - Sân khấu cả nước nói chung và sân khấu thành phố nói riêng đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ. TP.HCM là thành phố năng động nhất cả nước và cũng không khó hiểu khi đời sống văn hóa nghệ thuật sôi động không kém, trong đó có sân khấu. Xã hội hóa sân khấu có thể coi là đòn bẩy để sân khấu thành phố sáng đèn mỗi đêm, khán giả có thể xem đủ mọi thể loại từ bi kịch, hài kịch, lịch sử, tâm lý, viễn tưởng, hiện thực, truyền thống...
Trước đây, cải lương dù khó khăn, nhưng cũng cố gắng với “Kim Vân Kiều”, “Chiếc áo thiên nga”... nhằm vực nghệ thuật cải lương trở lại thời hoàng kim, nhưng mùa tết năm 2012 vừa qua, loại hình nghệ thuật này đành lâm vào cảnh đìu hiu vì không có nguồn kinh phí để phục vụ khán giả.

Các sân khấu lựa chọn “gu” cho mình để thỏa sức sáng tạo và truyền cảm hứng cho khán giả. Vì vậy, đời sống của anh chị em nghệ sĩ cũng cải thiện và họ gắn bó với nghề hơn. Có thể nói, các tác phẩm như “Chiếc áo thiên nga”, “Tả quân Lê Văn Duyệt”, “Kim Vân Kiều”, “Quyền lực của tình yêu”...đã hoàn toàn chinh phục được những khán giả khó tính nhất, và những nghệ sĩ được công chúng yêu thích như: Thành Lộc, Bảo Quốc, Hữu Châu, Minh Vương, Lệ Thủy, gần đây nhất có Quế Trân, Tú Sương, Kim tử Long...bước ra từ cái nôi là sân khấu thành phố.

Không nói quá khi chính sân khấu thành phố đã ươm mầm và chắp cách cho rất nhiều nghệ sỹ thành danh, và cũng nơi đây đã vinh danh nghệ sỹ ưu tú, nghệ sỹ nhân dân nhiều nhất cả nước.Chúng ta có thể yên tâm về lực lượng kế thừa đầy sáng tạo. Họ với sức trẻ, với sự say nghề đã tạo nên những gam màu sống động cho sân khấu Tp. Trong chặng đường 37 năm ấy, bên cạnh thành công là muôn vàn khó khăn thách thức. Hội sân khấu TP đã cho thấy vai trò to lớn của mình, với đội ngũ những tác giả, những nhà biên kịch và những nghệ sĩ dày dạn kinh nghiệm đã không ngừng mày mò, thể nghiệm, tìm ra những điểm khuyết của sân khấu, đồng thời đẩy mạnh những tiềm năng vốn có của sân khấu TP. Những giải thưởng, những kỳ liên hoan, hội diễn như: Giải Trần Hữu Trang, hội diễn sân khấu chuyên nghiệp toàn quốc, liên hoan sân khấu tài năng trẻ... như một chiếc đòn bẩy để các tài năng trẻ được tỏa sáng.

Có thể tự hào rằng không có nơi nào trên cả nước mà nhịp sống của sân khấu lại náo nhiệt và sôi động như ở tại TPHCM. Thế hệ nghệ sĩ gạo cội vẫn có đất diễn hay âm thầm ở phía sau sân khấu truyền nghề lại cho thế hệ trẻ. Các nghệ sĩ trẻ, dù thiếu kinh nghiệm và non nghề nhưng vẫn không ngừng trui rèn để xứng đáng với những gì mà thế hệ nghệ sĩ đi trước đã dày công sáng lập. Họ không ngừng khẳng định mình và không ngừng lớn lên cùng TP. Các trại sáng tác luôn được hội sân khấu tổ chức hàng năm nhằm giúp các cây bút trẻ nâng cao khả năng viết và mạnh dạn thể hiện những suy nghĩ của mình.Tuy nhiên, theo đạo diễn Hồng Dung- Phó chủ tịch Hội sân khấu thành phố: xã hội hóa bên kịch nói rất hiệu quả, nhưng cải lương chỉ ở một chừng mực nhất định:

 

Điều này cũng dễ hiểu khi mà cải lương – đứa con cưng của miền Nam, lại không có một nhà hát đúng nghĩa cho riêng mình. Chợt buồn khi từ đầu năm tới nay, chỉ vài ba vở cải lương được dựng, bởi không có tiền đầu tư và hầu như khan hiếm kịch bản mới. Nhiều dự án làm mới cải lương để kéo khán giả tới rạp, như chuyện đầu tư vài tỷ cho vở cải lương “Chiếc áo thiên nga”, “Kim Vân Kiều” vẫn chưa phải là giải pháp hợp lý vì khán giả muốn xem cải lương truyền thống chứ không phải xem cải lương với những thể nghiệm mới. Hay đem cải lương đến với khán giả bằng con đường du lịch cũng không phải là giải pháp khả thi. Cho dù là vậy, nhưng chúng ta vẫn trân trọng những cố gắng đó. Đạo diễn Hồng Dung cho biết thêm:

 

Nhìn lại chặng đường 37 năm mới thấy yêu và trân trọng làm sao những biến chuyển đổi thay của sân khấu TP. Xét về bề nổi sân khấu kịch có phần chiếm thế thượng phong hơn nhưng cũng không thể phủ nhận những nỗ lực mà những người làm cải lương đã cống hiến. Giữa nhịp sống năng động và tất bật như TPHCM, cải lương vẫn có một lượng khán giả riêng và giữ cho mình một sắc thái không lẫn vào đâu được. Và như đạo diễn Hồng Dung đã nói, cái mà tất cả những người làm sân khấu kể cả kịch nói lẫn cải lương mong chờ nhất hiện nay là nhìn thấy những rạp hát hiện đại khang trang sáng đèn hằng đêm với khán phòng không còn chỗ trống. Điều này xem có vẻ như một ẩn số khó tìm nhưng không có nghĩa là không làm được, nếu như tất cả chúng ta cùng chung tay, cùng cố gắng. Tuy nhiên điều quan trọng nhất là vẫn cần sự quan tâm thật sự của những nhà quản lý nghệ thuật.