Chính phủ định hướng xây dựng Luật Tài sản số, thí điểm thị trường tài sản mã hóa

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đã ký Quyết định số 1413 ngày 27/7/2026 phê duyệt Đề án cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam gắn với mục tiêu tăng trưởng cao, liên tục đến năm 2045.

Một trong những nội dung đáng chú ý của đề án là việc triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa, đồng thời đánh giá để xây dựng khung pháp lý đối với tài sản số, tài sản mã hóa và sàn giao dịch tài sản số được cấp phép.

Nghiên cứu xây dựng Luật Tài sản số

Trong nhóm giải pháp về hoàn thiện thể chế, đề án đặt ra định hướng nghiên cứu ban hành Luật Tài sản số theo hướng phân loại rõ từng nhóm tài sản mã hóa để có cơ chế quản lý phù hợp với bản chất của từng loại.

Các nhóm tài sản được đề cập gồm:

• Tài sản mã hóa phục vụ thanh toán.
• Mã thông báo tiện ích (Utility Token).
• Mã thông báo chứng khoán hoặc tài sản thực được số hóa (Security Token/RWA).

Đề án cũng giao nghiên cứu khả năng triển khai đồng tiền kỹ thuật số quốc gia (CBDC).

Bên cạnh đó, Chính phủ sẽ rà soát, sửa đổi Luật Chứng khoán và các quy định liên quan nhằm tạo hành lang pháp lý cho các sản phẩm tài chính mới như token hóa tài sản thực (RWA), trái phiếu có tài sản bảo đảm bằng dòng tiền dự án và các loại hình quỹ đầu tư bất động sản.

Hướng tới thị trường tài sản mã hóa minh bạch

Theo đề án, thị trường tài sản mã hóa sau giai đoạn thí điểm sẽ được xây dựng theo hướng minh bạch, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, với yêu cầu cao về năng lực tài chính, công nghệ và tuân thủ đối với các tổ chức tham gia.

Chính phủ cũng sẽ nghiên cứu ban hành các quy định về ứng dụng công nghệ tài chính (Fintech) trong lĩnh vực chứng khoán, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (Regulatory Sandbox) và token hóa tài sản thực.

Việc xây dựng cơ chế Sandbox được xác định là giải pháp nhằm tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo nhưng vẫn kiểm soát được các rủi ro phát sinh. Giai đoạn đầu sẽ áp dụng đối với các sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh ứng dụng công nghệ trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng.

Đề án cũng đề cập việc nghiên cứu cơ chế Sandbox đối với một số mô hình kinh doanh bảo hiểm ứng dụng công nghệ mới, trước khi mở rộng sang chứng khoán số hóa, trái phiếu số hóa, quỹ đầu tư số hóa và các dịch vụ lưu ký, thanh toán trên nền tảng công nghệ sổ cái phân tán (DLT).

Ứng dụng AI và Blockchain để giám sát thị trường

Về hạ tầng công nghệ, đề án đặt mục tiêu đầu tư, phát triển hệ thống công nghệ thông tin của ngành ngân hàng để ứng dụng các công nghệ như Big Data, trí tuệ nhân tạo (AI) và Blockchain.

Đáng chú ý, Chính phủ sẽ nghiên cứu hình thành trung tâm phân tích dữ liệu on-chain, ứng dụng AI, Big Data và công nghệ Blockchain Analytics nhằm hỗ trợ truy vết giao dịch, phát hiện dòng tiền bất thường và giám sát hoạt động của các tổ chức phát hành cũng như sàn giao dịch tài sản số.

Trong dài hạn, Blockchain cũng được nghiên cứu áp dụng để lưu vết hồ sơ bồi thường bảo hiểm, xây dựng hệ thống cảnh báo trục lợi bảo hiểm trên toàn thị trường và đánh giá việc đưa các loại tài sản, giao dịch mới như tài sản số, tài sản được token hóa, dữ liệu số và các mô hình tài chính phi tập trung vào phạm vi kiểm toán.