Thông tin tại buổi họp báo thông tin về tình hình kinh tế, xã hội TPHCM, ngày 10/9, ông Đặng Văn Lương, Phó Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư TPHCM, cho biết sau đợt thanh tra lần thứ 5 của EC về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định trên địa bàn TPHCM, đoàn kiểm tra ghi nhận những nỗ lực của Việt Nam trong việc khắc phục cảnh báo “thẻ vàng”, đồng thời đưa ra 5 nhóm khuyến nghị để tiếp tục thực hiện.
Dự kiến tháng 10, Việt Nam sẽ gửi báo cáo kết quả thực hiện; nếu EC đánh giá các khuyến nghị được giải quyết, đoàn kiểm tra có thể tiếp tục sang Việt Nam kiểm tra.
Theo ông Đặng Văn Lương, trong 9 năm qua, cảnh báo “thẻ vàng” đã gây nhiều thiệt hại về kinh tế và ảnh hưởng đến uy tín của thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.
Trước yêu cầu này, Bộ Chính trị đã ban hành Chỉ thị 32, Chính phủ ban hành Nghị quyết 52 và Công điện 34; Thủ tướng Chính phủ cũng ban hành Kế hoạch số 1516 về hành động gỡ cảnh báo “thẻ vàng” EC. TPHCM đã ban hành Kế hoạch số 460 triển khai tháng cao điểm thực hiện các khuyến nghị của EC.
Trong tháng cao điểm, TPHCM tập trung 5 nhóm nhiệm vụ theo khuyến nghị của EC. Trong đó, công tác tuyên truyền, tập huấn, hướng dẫn được chú trọng nhằm nâng cao nhận thức, kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức và cộng đồng ngư dân.
Các lực lượng chức năng tổ chức nhiều hình thức tuyên truyền, trong đó có mô hình “Cà phê sáng cùng ngư dân”, “Ăn sáng cùng ngư dân”. Qua các buổi trao đổi trực tiếp, những khó khăn, vướng mắc của ngư dân được các cơ quan chức năng giải đáp, nhất là các quy định mới liên quan đến giám sát hành trình tàu cá.
Cùng với tuyên truyền, TPHCM tăng cường quản lý đội tàu. Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư phối hợp các lực lượng chức năng rà soát, xác định tàu cá đủ điều kiện để hoạt động; tàu không đủ điều kiện phải tuyệt đối không được xuất bến. Lực lượng biên phòng giữ vai trò chốt chặn tại các cửa biển, kiên quyết không cho tàu không đủ điều kiện ra khơi.
Đối với các tàu có dấu hiệu di chuyển khi chưa đủ điều kiện, lực lượng công an, biên phòng và các đơn vị liên quan sẽ kiểm tra, xử lý. Trên biển, các tàu cá từ 15m trở lên phải được lắp đặt thiết bị giám sát hành trình. Qua đó, cơ quan chức năng theo dõi, nhắc nhở tàu hoạt động đúng vùng biển, không vượt ranh giới và không xâm phạm vùng biển nước ngoài để khai thác thủy sản.
Về truy xuất nguồn gốc, toàn bộ quá trình từ khai thác, cập cảng, đưa nguyên liệu vào nhà máy đến xuất khẩu phải được minh bạch. Thông tin về tàu cá, thời gian, địa điểm khai thác, cảng cập và quá trình chế biến, xuất khẩu phải được lưu giữ để phục vụ truy xuất khi cần thiết. Theo Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư, thời gian qua, các lô hàng thủy sản của TPHCM xuất khẩu sang thị trường châu Âu đều được thông qua.
“Trong tháng cao điểm, lực lượng biên phòng và kiểm ngư tiếp tục huy động lực lượng tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trên vùng biển từ khu vực giáp tỉnh Lâm Đồng đến giáp tỉnh Đồng Tháp. Qua thực tế kiểm tra, đa số tàu cá chấp hành tốt quy định; một số vi phạm chủ yếu liên quan đến quên thủ tục giấy tờ hoặc mất kết nối thiết bị giám sát hành trình nhưng thực hiện đúng quy định”, ông Đặng Văn Lương nói
Ông Đặng Văn Lương cho biết mức phạt trong lĩnh vực thủy sản hiện rất cao, một tàu cá có thể bị phạt đến 1 tỷ đồng; trường hợp tàu cá gắn với doanh nghiệp, mức phạt có thể lên đến 2 tỷ đồng. Điều này góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cộng đồng ngư dân.
Đến nay, tỷ lệ thực hiện các quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản tại TPHCM đạt gần 98%. Một số chủ tàu gặp khó khăn về tài chính được giải quyết việc nộp phạt nhiều lần và hiện cơ bản hoàn tất.
Để quản lý hiệu quả tàu cá khi hoạt động ngoài địa bàn, TPHCM cũng tăng cường phối hợp với các địa phương. Sau khi sáp nhập, TPHCM tiếp tục xây dựng, ký kết quy chế phối hợp với các tỉnh có liên quan nhằm quản lý tàu cá của địa phương khi di chuyển đến vùng biển khác.
Theo ông Đặng Văn Lương, mục tiêu trước mắt của các giải pháp trên là góp phần cùng cả nước gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC trong năm nay. Về lâu dài, đây là cơ sở để phát triển ngành thủy sản bền vững, hiệu quả, xây dựng thương hiệu thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

